Đau lưng cấp tính là tình trạng cơ xương khớp phổ biến và gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt, năng suất lao động. Cơn đau thường xuất hiện đột ngột sau một động tác mạnh, sai tư thế hoặc chấn thương, khiến người bệnh hạn chế vận động ngay lập tức. Nghiên cứu ghi nhận có đến hơn 80% người trưởng thành từng trải qua ít nhất một lần đau lưng cấp tính trong đời.
Phần lớn các trường hợp có thể cải thiện sau vài ngày đến vài tuần. Tuy nhiên, nếu xử lý sai cách, tình trạng này có thể kéo dài thành đau mạn tính, gây thoát vị đĩa đệm nặng hơn hoặc chèn ép rễ thần kinh.
Nguyên nhân gây đau lưng cấp tính
Việc xác định chính xác nguyên nhân đóng vai trò quan trọng trong điều trị và phòng ngừa tái phát. Dưới đây là các nhóm nguyên nhân thường gặp theo tổng hợp y khoa.
Chấn thương cơ và dây chằng vùng lưng
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất, xảy ra khi cơ hoặc dây chằng bị kéo giãn vượt quá giới hạn sinh lý.
Hoạt động dễ gây tổn thương: nâng vật nặng, xoay người mạnh, vận động sai tư thế, va chạm thể thao, té ngã.
Cơ chế tổn thương: các vi rách nhỏ trong sợi cơ và dây chằng kích hoạt phản ứng viêm, gây đau nhói, sưng và co cứng bảo vệ.
Thoát vị đĩa đệm cấp gây chèn ép thần kinh
Chuyển động mạnh hoặc lực nén đột ngột có thể làm bao xơ đĩa đệm rách, nhân nhầy thoát ra ngoài và gây chèn ép rễ thần kinh.
Triệu chứng: đau lan xuống mông, đùi, chân; tê bì hoặc yếu cơ.
Hậu quả: hạn chế vận động, đi lại khó khăn, đau tăng khi gắng sức.
Thói quen sinh hoạt và tư thế sai kéo dài
Nhân viên văn phòng, tài xế và người ít vận động dễ gặp đau lưng cấp do cơ – khớp suy yếu.
Ngồi lâu một tư thế khiến cơ lưng và cơ bụng giảm sức mạnh.
Ngồi gù lưng, sử dụng ghế bàn không phù hợp, nằm nệm quá mềm.
Cột sống thiếu sự nâng đỡ ổn định nên chỉ cần một động tác nhẹ cũng có thể gây đau cấp.
Bệnh lý cấu trúc và thoái hóa cột sống
Những bệnh lý bẩm sinh hoặc tiến triển theo tuổi làm cột sống dễ tổn thương:
Thoái hóa cột sống.
Vẹo cột sống, gù lưng, hẹp ống sống.
Loãng xương gây nguy cơ lún xẹp đốt sống.
Viêm cột sống dính khớp.
Triệu chứng cảnh báo đau lưng cấp tính
Nhận biết đúng dấu hiệu giúp xử lý kịp thời và hạn chế biến chứng.
Đặc điểm cơn đau
Khởi phát đột ngột, thường sau một cử động mạnh.
Đau nhói hoặc âm ỉ nhưng tăng khi cúi gập, xoay người, ho hoặc hắt hơi.
Cơn đau giảm khi nghỉ ngơi, tăng khi vận động.
Co cứng cơ và hạn chế vận động
Lưng cảm giác căng chặt, khó cúi hoặc xoay người.
Cơ lưng co cứng quá mức để bảo vệ vùng tổn thương nhưng đồng thời làm tăng đau.
Dấu hiệu chèn ép thần kinh
Đây là nhóm triệu chứng cần đặc biệt lưu ý:
Đau lan xuống chân (điển hình là đau thần kinh tọa).
Tê bì, cảm giác châm chích hoặc kiến bò ở chân.
Yếu cơ, khó nhấc mũi bàn chân.
Các dấu hiệu khẩn cấp
Người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay nếu có một trong các tình trạng sau:
Mất kiểm soát đại tiện hoặc tiểu tiện.
Tê bì vùng sinh dục và mặt trong đùi.
Yếu liệt chân đột ngột.
Đau dữ dội không giảm khi nghỉ ngơi.
Đau lưng cấp tính – Điều trị đau lưng cấp tính theo phác đồ y khoa
Việc điều trị đúng ngay từ đầu là yếu tố quyết định giúp người bệnh phục hồi nhanh, ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm và tránh tái phát.
Dưới đây là các phương pháp điều trị được khuyến cáo trong lâm sàng.
1. Nghỉ ngơi và điều chỉnh thói quen vận động
Người bệnh nên nghỉ ngơi tương đối trong 24 – 48 giờ đầu, tránh các hoạt động mạnh, cúi gập hoặc xoay người.
Tuy nhiên, không nên nằm bất động quá lâu vì có thể khiến cơ lưng yếu đi, làm chậm quá trình phục hồi.
Một số điều chỉnh hữu ích:
giữ tư thế thẳng khi đứng và ngồi
dùng gối mỏng khi ngủ
tránh vặn người đột ngột
2. Sử dụng thuốc theo hướng dẫn bác sĩ
Dùng thuốc là biện pháp giảm đau nhanh chóng, giúp người bệnh sinh hoạt dễ dàng hơn.
Các nhóm thuốc được chỉ định – Thuốc giảm đau chống viêm: Các thuốc như paracetamol, ibuprofen, naproxen, diclofenac giúp giảm đau và viêm tại vùng tổn thương.
Thuốc giãn cơ: Thuốc giãn cơ hỗ trợ giảm co thắt cơ quá mức, từ đó giảm đau và cải thiện biên độ vận động.
Thuốc thần kinh: Trong trường hợp đau lan xuống chân, bác sĩ có thể chỉ định thêm thuốc giảm đau thần kinh.
Thuốc kháng viêm dạng tiêm: Áp dụng cho trường hợp đau dữ dội, không đáp ứng với thuốc uống.
Người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thuốc vì có thể gặp tác dụng phụ nguy hiểm.
3. Vật lý trị liệu: Giải pháp điều trị an toàn – hiệu quả cao
Vật lý trị liệu là phương pháp điều trị được ưu tiên hàng đầu vì giúp:
Giảm đau nhanh
Cải thiện chức năng vận động
Hỗ trợ chữa lành tổn thương
Ngăn tái phát
Tại Phòng khám y khoa Thái Dương, phác đồ điều trị được xây dựng khoa học và cá thể hóa cho từng người bệnh.
3.1. Mô mềm trị liệu
Các thao tác xoa bóp, ấn huyệt và kéo giãn giúp:
Tăng tuần hoàn máu
Giảm căng cơ
Giải phóng điểm kích hoạt đau
Tăng độ linh hoạt của cột sống
Phương pháp này đặc biệt hiệu quả cho các trường hợp đau do co cứng cơ hoặc sai tư thế.
3.2. Siêu âm trị liệu
Sóng siêu âm tần số cao giúp:
Giảm viêm và đau nhờ tác dụng nhiệt
Tăng lưu thông máu
Rút ngắn thời gian phục hồi
Giảm cứng khớp
Đây là kỹ thuật được ứng dụng rộng rãi trong phục hồi chấn thương cơ – dây chằng.
3.3. Sóng xung kích (Shockwave)
Sóng xung kích tác động sâu vào mô tổn thương, giúp:
Phá vỡ các điểm co thắt
Giảm đau nhanh chóng
Kích thích tái tạo mô
Cải thiện biên độ chuyển động
Phương pháp này phù hợp với đau lưng cấp do quá tải cơ hoặc viêm gân.
3.4. Kéo giãn cột sống
Phương pháp này giúp:
Giảm áp lực lên đĩa đệm
Giải phóng rễ thần kinh bị chèn ép
Tăng không gian giữa các đốt sống
Cải thiện độ cong sinh lý của cột sống
Kéo giãn cột sống được áp dụng hiệu quả cho đau lưng do thoát vị đĩa đệm.
4. Chẩn đoán bằng hình ảnh
Chụp X-quang
Giúp phát hiện:
Gai cột sống
Thoái hóa
Lún xẹp đốt sống
Lệch trục cột sống
Chụp MRI
Giúp bác sĩ đánh giá chính xác:
Thoát vị đĩa đệm
Chèn ép thần kinh
Viêm nhiễm mô mềm
Khối u hoặc tổn thương phức tạp
5. Phẫu thuật (chỉ định hiếm gặp)
Phẫu thuật chỉ áp dụng khi:
Đau kéo dài không đáp ứng điều trị bảo tồn
Thoát vị đĩa đệm chèn ép mạnh dây thần kinh
Yếu liệt chân
Mất kiểm soát tiêu tiểu
Đây là phương án cuối cùng và cần được đánh giá kỹ lưỡng.
Phòng ngừa đau lưng cấp tính
Duy trì tư thế đúng khi ngồi, đứng và mang vác.
Vận động nhẹ nhàng sau mỗi 45 – 60 phút làm việc.
Tăng cường cơ core bằng các bài tập phù hợp.
Duy trì cân nặng hợp lý.
Sử dụng ghế – bàn – nệm phù hợp với cấu trúc cột sống.
Phòng khám y khoa Thái Dương – Địa chỉ điều trị đau lưng uy tín tại Cần Thơ
Phòng khám y khoa Thái Dương được nhiều người bệnh tin tưởng nhờ:
Đội ngũ bác sĩ chuyên khoa cơ xương khớp – thần kinh
Hệ thống máy móc vật lý trị liệu hiện đại
Phác đồ điều trị cá nhân hóa
Môi trường sạch sẽ, chuyên nghiệp
Hiệu quả điều trị thực tế cao
Phòng khám áp dụng mô hình điều trị kết hợp giữa chẩn đoán chính xác – điều trị công nghệ cao – hướng dẫn phục hồi khoa học, giúp người bệnh rút ngắn thời gian hồi phục và phòng ngừa tái phát.
Kết luận
Đau lưng cấp tính là tình trạng phổ biến nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát hiệu quả nếu được xử lý đúng ngay từ giai đoạn đầu. Việc nhận diện sớm nguyên nhân, áp dụng biện pháp giảm đau an toàn, kết hợp vật lý trị liệu và điều chỉnh lối sống đóng vai trò quan trọng trong việc phục hồi chức năng và ngăn ngừa biến chứng lâu dài. Người bệnh cần đặc biệt chú ý đến các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm để thăm khám kịp thời, tránh nguy cơ tổn thương thần kinh nặng.
Trong bối cảnh cường độ công việc ngày càng cao và thói quen sinh hoạt chưa hợp lý, chủ động phòng ngừa đau lưng cấp tính bằng tư thế đúng, tăng cường hoạt động thể chất và duy trì sức mạnh cơ cốt lõi là giải pháp bền vững cho sức khỏe cột sống. Khi xuất hiện cơn đau bất thường, việc tìm đến cơ sở y khoa uy tín để được chẩn đoán và điều trị đúng phác đồ là yếu tố quyết định giúp người bệnh nhanh chóng trở lại cuộc sống sinh hoạt bình thường.
Nếu bạn đang gặp các triệu chứng đau lưng cấp tính, hãy ưu tiên thăm khám sớm để được tư vấn phương pháp điều trị phù hợp và an toàn. Một kế hoạch phục hồi khoa học, cá nhân hóa sẽ giúp cột sống của bạn khỏe mạnh lâu dài và giảm tối đa nguy cơ tái phát.
Thông tin liên hệ Phòng khám y khoa Thái Dương
Địa chỉ: 15A Trần Khánh Dư, phường Xuân Khánh, quận Ninh Kiều, TP. Cần Thơ
Chi nhánh: 146/4 KV1 Trần Vĩnh Khiết, phường An Bình, quận Ninh Kiều, TP. Cần Thơ
Hotline: 0948838489 – 0939001178
Website: ykhoathaiduong.vn
Google maps: Phòng khám y khoa Thái Dương